Bezoek de European Sign Expo 2026
Op European Sign Expo 2026 ervaart u het volledige spectrum van niet-bedrukte signage - van kanaalbelettering, dimensionale signage en digitale displays tot architecturale en verlichte signage.
Driedimensionale bewegwijzering is essentieel om op te vallen in stedelijke omgevingen. In dit artikel worden traditionele subtractieve methoden, zoals CNC-frezen, vergeleken met moderne additieve productie. Hoewel frezen een beproefde standaardmethode is, zorgt 3D-printen voor minder afval, maakt het complexere ontwerpen mogelijk en stelt het bordenmakers in staat om hun activiteiten uit te breiden naar grootschalige industriële displayobjecten.
We zijn allemaal afhankelijk van borden om de weg te vinden, vooral als het gaat om het navigeren door het stedelijke landschap. Maar die borden moeten hard hun best doen om op te vallen tussen alles wat er verder in de bebouwde omgeving gebeurt. Bordmakers maken gebruik van een aantal beproefde technieken, maar een van de meest voorkomende is het gebruik van driedimensionale borden om extra visuele aantrekkingskracht te creëren en zo meer aandacht te trekken.
Onder ‘ruimtelijke borden’ verstaat men elk soort bord met een reliëfelement, wat bordmakers veel ruimte biedt om hun fantasie de vrije loop te laten. Dergelijke borden kunnen een gedrukt element bevatten, maar maken vaker gebruik van traditionele ambachtelijke vaardigheden, wat op zich al veel bordmakers aanspreekt.
De meest eenvoudige manier om driedimensionale borden te maken, is door letters en andere vormen uit dikker materiaal, zoals een acrylblok, uit te snijden. Dit kan gemakkelijk worden gedaan met een digitale snijtafel, of vaker nog met een CNC-freesmachine, afhankelijk van de dikte en de dichtheid van het materiaal. De letters kunnen plat op een basisplaat worden bevestigd, of verhoogd om een meer uitgesproken effect te creëren. Afhankelijk van de locatie kunnen de verhoogde letters ook schaduwen werpen die het effect versterken. Een andere variant is om hierbovenop een tweede, iets kleinere letter te bevestigen die uit een ander materiaal of in een andere kleur is gesneden, om zo meer diepte te creëren.
Hoewel deze aanpak goed werkt voor letters en eenvoudige vormen, is hij minder effectief voor afbeeldingen, zoals logo’s. Hier blinken reliëfborden pas echt uit: het ontwerp wordt uit een dikker bord gefreesd. De meeste freesmachines kunnen vrij ingewikkelde uitsnijdingen maken, waardoor deze aanpak kan leiden tot een gedetailleerd en opvallend bord. Afhankelijk van de materiaalkeuze zijn dergelijke borden bestand tegen weersinvloeden en algemene omgevingsomstandigheden en zijn ze geschikt voor allerlei toepassingen, van bewegwijzering tot winkelnaamborden.
Freesbewerking is echter van nature een subtractieve methode waarbij materiaal uit een massief blok wordt weggehaald, waardoor een deel van dat materiaal – waarvoor al is betaald – als afval eindigt. Tegenwoordig is het ook mogelijk om deze driedimensionale ontwerpen met behulp van een additieve productiemethode te 3D-printen, waardoor afval wordt geëlimineerd omdat het product laag voor laag wordt opgebouwd. Het voordeel van additieve fabricage is dat er meer rondingen en ingewikkelde vormen mogelijk zijn en dat het eenvoudig is om kanalen in te bouwen voor LED-verlichting om het bord te verlichten. Er is een ruime keuze aan materialen, voornamelijk kunststoffen en acryl, die doorgaans in verschillende kleuren verkrijgbaar zijn. Sommigen zullen beweren dat 3D-printen de loonkosten kan verlagen omdat er minder behoefte is aan geschoold personeel om de borden te vervaardigen. Maar in werkelijkheid zijn er gewoon andere vaardigheden nodig om de CAD-bestanden te maken. En natuurlijk zijn er nog steeds dezelfde creatieve vaardigheden nodig om überhaupt met de ontwerpen te komen!
Dankzij additive manufacturing kunnen bordmakers ook verder gaan dan de gebruikelijke driedimensionale borden en een breed scala aan grote displayobjecten vervaardigen. Denk bijvoorbeeld aan objecten om reclame te maken voor een bedrijf, zoals een groot dier voor de deur van een dierenwinkel – de mogelijkheden zijn letterlijk eindeloos en worden alleen beperkt door de verbeelding.
De meeste 3D-printers zijn ontworpen voor het produceren van kleinere onderdelen, hoewel er ook machines zijn met een groot bouwoppervlak die geschikt zijn voor het produceren van afzonderlijke letters en logo’s. Over het algemeen zijn dit geen snelle machines, maar ze kunnen wel de hele nacht door blijven draaien. Er zijn slechts een handvol machines die echt groot genoeg zijn om grote tentoonstellingsobjecten te produceren.
Massivit was een van de eerste bedrijven die het potentieel van dergelijke objecten inzag en pionierde met het concept van grootschalige 3D-printers die specifiek konden worden ingezet voor het vervaardigen van driedimensionale borden en displayobjecten. Het bedrijf ontwikkelde zijn eigen UV-uithardende, gelachtige hars, waarmee objecten worden geproduceerd die maatvast zijn en bestand tegen weersinvloeden buitenshuis, maar die allemaal wit zijn, zodat ze verder moeten worden gekleurd of omwikkeld.

Massivit heeft zijn activiteiten naast de signmarkt ook naar andere productiesectoren uitgebreid, maar Mimaki blijft zich richten op de displaymarkt en brengt een Massivit-machine onder eigen merknaam op de markt als de 3DGD-1800. Deze machine kan objecten tot 1450 x 1110 x 1800 mm produceren met een snelheid van 350 mm in de hoogte per uur. Hij is uitgerust met twee printkoppen, waardoor hij twee afzonderlijke objecten naast elkaar kan printen.
Het Duitse bedrijf Big Rep produceert eveneens grootschalige 3D-printers en heeft gemerkt dat bordenmakers de afmetingen die het apparaat aankan, zeer waarderen. Het bedrijf is vooral bekend om de BigRep One-printer, die al meer dan 10 jaar op de markt is en waarvan er meer dan 500 zijn geïnstalleerd. Deze printer heeft een bouwvolume van één kubieke meter en kan worden uitgerust met twee extruders die met elkaar zijn gesynchroniseerd voor hogere printsnelheden. De printer werkt met een filament op basis van hars, waarbij keuze is uit verschillende soorten, afhankelijk van de vereiste eigenschappen, waaronder PLX, dat een gladde afwerking oplevert en niet al te duur is, en rPETG, dat een goede sterkte en chemische bestendigheid heeft en gemakkelijk kan worden gerecycled.
Een andere, gespecialiseerde vorm van driedimensionale bewegwijzering is kanaalbelettering, waarbij de letters worden opgebouwd door er diepe zijkanten aan te geven, wat de belettering veel diepte kan geven. Vaak worden deze kanalen gemaakt door platte materialen, zoals aluminiumplaten, in stroken te snijden en die stroken vervolgens te buigen om de zijkanten van de letters te vormen.
Deze kanalen kunnen net zo goed met een 3D-printer worden geprint, waardoor er meer mogelijkheden zijn voor aangepaste vormen. Sterker nog: 3D-printers zijn uitermate geschikt voor het vervaardigen van roosterstructuren die een uitstekende sterkte-gewichtsverhouding bieden voor borden die beter bestand zijn tegen wind en weersinvloeden.
Een bijkomend voordeel van het onder de knie krijgen van additive manufacturing is dat het de deur kan openen naar andere productiemogelijkheden. Grote 3D-printers, zoals die van Massivit en BigRep, worden regelmatig ingezet voor het vervaardigen van mallen voor industriële producten, zoals grote koelventilatoren of auto-onderdelen. En in deze tijden van economische onzekerheid zouden bordenmakers dergelijke kansen op diversificatie met beide handen moeten aangrijpen.
Kortom, additive manufacturing zal de meer traditionele technieken voor het vervaardigen van driedimensionale borden niet volledig vervangen. Maar het kan bordenmakers een extra optie in hun arsenaal bieden die voor sommige opdrachten wellicht kosteneffectiever blijkt te zijn. Sterker nog: het kan bordmakers een manier bieden om zich in de ogen van hun klanten te onderscheiden van hun concurrenten, wat soms moeilijk in geld uit te drukken is, maar van onschatbare waarde kan blijken te zijn.
Op European Sign Expo 2026 ervaart u het volledige spectrum van niet-bedrukte signage - van kanaalbelettering, dimensionale signage en digitale displays tot architecturale en verlichte signage.